පොලිමේ ඉන්න ලෑස්ති වෙයල්ලා! ඉන්ධන වෙළෙඳපොළට දැඩි පීඩනයක්! ඩීසල් පාඩුව ලීටරයකට රු.247 දක්වා ඉහලට! සමාගම් ඩීසල් සැපයුම සීමා කිරීම අරඹයි!
ශ්‍රී ලංකාවේ ඉන්ධන වෙළෙඳපොළ යළිත් දැඩි පීඩනයකට ලක්වෙමින් තිබේ. ගෝලීය ඉන්ධන මිල ඉහළ යාමත් සමඟ මෙරට ඉන්ධන බෙදාහැරීමේ සමාගම් ඩීසල් ලීටරයකින් රුපියල් 120 සිට රුපියල් 247 දක්වා පාඩු වාර්තා කර ඇති අතර, ඇතැම් සමාගම් ඩීසල් සැපයුම සීමා කිරීමටද පටන්ගෙන ඇති බව බලශක්ති අමාත්‍ය අනුර කරුණාතිලක මහතා අනාවරණය කරයි.
තත්ත්වයේ බරපතළකම හමුවේ ඉදිරි මාස තුන සඳහා රුපියල් බිලියන 41කට ආසන්න මුදලක් වැය කරමින් ඩීසල් ලීටරයකට රුපියල් 70ක සහනාධාරයක් ලබාදීමට රජය තීරණය කර ඇත.එහෙත් එම රුපියල් 70ක සහනයෙන් ඉන්ධන සමාගම් වාර්තා කරන පාඩුව සම්පූර්ණයෙන් පියවීමට නොහැකි බව බලශක්ති අමාත්‍යවරයාම පිළිගෙන තිබීම, ඉන්ධන වෙළෙඳපොළ මුහුණ දී ඇති පීඩනයේ තරම පෙන්නුම් කරයි.
ලීටරයකින් රු.247ක් දක්වා පාඩු
අමාත්‍යවරයා හෙළිකළ සංඛ්‍යා අනුව විවිධ ඉන්ධන සමාගම් ඩීසල් ලීටරයකින් රුපියල් 135, රුපියල් 247, රුපියල් 192 සහ රුපියල් 120 බැගින් පාඩු සිදුවන බව රජයට දැනුම් දී තිබේ.ඒ අනුව වැඩිම පාඩුව වාර්තා කරන සමාගමකට රජයෙන් ලැබෙන රුපියල් 70ක සහනයෙන් පසුවත් ඩීසල් ලීටරයකට රුපියල් 177ක පමණ පිරිවැය පරතරයක් ඉතිරි වේ.
මෙම තත්ත්වය දිගටම පැවතුණහොත් ඉන්ධන සමාගම්වලට එම අමතර පිරිවැය දිගින් දිගටම දරාගත හැකිද යන්න ප්‍රශ්නයක් වන අතර, එය සැපයුම සීමා කිරීමකට හෝ ඉදිරියේදී මිල මත තවත් පීඩනයක් ඇතිවීමට හේතු විය හැකිය.
සැපයුම සීමා කිරීමත් ඇරඹෙයි
තත්ත්වය මිල ගැටලුවකට පමණක් සීමා වී නොමැත.ඇතැම් ඉන්ධන බෙදාහැරීමේ සමාගම් දැනටමත් ඩීසල් සැපයුම සීමා කිරීමට පටන්ගෙන ඇති බව බලශක්ති අමාත්‍යවරයා පවසයි.
පෞද්ගලික සමාගම් වෙළෙඳපොළට නිකුත් කරන ඩීසල් ප්‍රමාණය අඩු වුවහොත් එම හිඟය පිරවීමේ වැඩි වගකීම ලංකා ඛනිජ තෙල් සංස්ථාවට පැවරෙනු ඇත. එමගින් CPCයට වැඩි ඉන්ධන ප්‍රමාණයක් ආනයනය කර බෙදාහැරීමට සිදුවිය හැකි අතර සංස්ථාවේ මූල්‍ය බරද ඉහළ යා හැකිය.
කෙසේ වෙතත්, වසර අවසානය වනවිට CPCය සමස්ත මූල්‍ය අලාභයක් වාර්තා නොකරනු ඇතැයි අමාත්‍යවරයා විශ්වාසය පළ කරයි. පෙට්‍රල්, ඩීසල් හා ගුවන් යානා ඉන්ධන අලෙවිය සහ පිරිපහදු මෙහෙයුම් ඇතුළු අනෙකුත් ආදායම් මාර්ග එම අමතර බර පියවා ගැනීමට උපකාරී වනු ඇතැයි ඔහු පෙන්වා දෙයි.
මාස තුනට බිලියන 41ක්
ඉන්ධන මිල ඉහළ යාමේ සම්පූර්ණ බලපෑම පාරිභෝගිකයා මත පැටවීම වැළැක්වීම සඳහා රජය දැන් විශාල රාජ්‍ය මුදලක් යෙදවීමට සූදානම් වෙයි.ඔක්තෝබර් මාසයට රුපියල් බිලියන 15ක්, නොවැම්බර් මාසයට රුපියල් බිලියන 13.5ක් සහ දෙසැම්බර් මාසයට රුපියල් බිලියන 12.5ක් වශයෙන් මාස තුන තුළ රුපියල් බිලියන 41කට ආසන්න මුදලක් මේ සඳහා වෙන් කිරීමට නියමිතය.
එක් එක් සමාගමට ගෙවන මුදල තීරණය වන්නේ එම සමාගම අදාළ මාසයේ අලෙවි කරන ඩීසල් ප්‍රමාණය අනුවය.
මිල කම්පනය තාවකාලිකව අල්ලන රු.70
මෙහි තීරණාත්මක කරුණ වන්නේ රජය වැය කරන බිලියන 41ක මුදලින්ද ඉන්ධන සමාගම්වල සම්පූර්ණ පාඩුව පියවීමට නොහැකි වීමයි.එබැවින් රුපියල් 70ක සහනාධාරය ගෝලීය මිල ඉහළ යාමේ බලපෑම සම්පූර්ණයෙන් විසඳන ක්‍රියාමාර්ගයකට වඩා, එහි ක්ෂණික බලපෑම පාරිභෝගිකයා වෙත එකවර පැමිණීම වැළැක්වීමේ තාවකාලික ආරක්ෂක පියවරක් ලෙස පෙනී යයි.
ඩීසල් මිල ප්‍රවාහනයේ සිට කෘෂිකර්මාන්තය, ධීවර කර්මාන්තය, කර්මාන්තශාලා සහ භාණ්ඩ බෙදාහැරීම දක්වා ආර්ථිකයේ පුළුල් ක්ෂේත්‍ර ගණනාවකට සෘජුවම බලපායි. එබැවින් ඩීසල් මිලෙහි විශාල ඉහළ යාමක් සිදුවුවහොත් එහි බලපෑම ඉන්ධන පිරවුම්හලෙන් අවසන් නොවී භාණ්ඩ හා සේවා මිල හරහා සාමාන්‍ය ජනතාවගේ ජීවන වියදම දක්වා පැතිර යා හැකිය.
ඒ අනුව මේ වනවිට මතුවෙමින් ඇත්තේ ඉන්ධන මිල පිළිබඳ ගැටලුවක් පමණක් නොවේ. ගෝලීය මිල ඉහළ යාම, බෙදාහැරීමේ සමාගම්වල විශාල පාඩු, ඇතැම් සමාගම් සැපයුම සීමා කිරීම, CPCය මත වැඩිවන බර සහ මිල ඉහළ යාම පාලනය කිරීමට රාජ්‍ය භාණ්ඩාගාරයෙන් බිලියන ගණනක් වැය කිරීමට සිදුවීම එකවර එකතු වූ පුළුල් ඉන්ධන අර්බුදයක අවදානමකි.
රුපියල් බිලියන 41ක සහනාධාරය ඉදිරි මාස තුනේ මිල කම්පනය පාලනය කළද, ගෝලීය මිල ඉහළ යාම තවදුරටත් පැවතුණහොත් ඊළඟ ප්‍රශ්නය වන්නේ එම බර තවදුරටත් රජය සහ ඉන්ධන සමාගම් විසින් දරාගන්නේද, නැතිනම් අවසානයේ පාරිභෝගිකයා වෙත පැවරෙන්නේද යන්නයි.
